Czy od patrzenia w słońce psuje się wzrok?

Czy od patrzenia w słońce psuje się wzrok?

10 lip

Czy od patrzenia w słońce psuje się wzrok? To pytanie zadają sobie czasem zarówno dorośli, jak i dzieci. Przezorni rodzice, nawet jeśli nie są pewni – przestrzegają maluchy przed grożącą im ślepotą z powodu patrzenia wprost na słońce. I mają rację! Co dokładnie dzieje się wtedy z naszymi oczami? Sprawdźmy!


Wpływ słońca na wzrok – groźne UV

Patrzenie na słońce jest niebezpieczne dla wzroku – nie ma co do tego najmniejszych wątpliwości. Chodzi dokładnie o promieniowanie ultrafioletowe, które dociera do nas wraz z promieniami słońca. O jego negatywnym działaniu na skórę człowieka nie trzeba nikogo przekonywać. Każdy doświadczył tego przynajmniej raz w życiu. Szkodliwy wpływ promieni UV na oczy także jest faktem, choć dla niektórych nie tak oczywistym, ponieważ destrukcyjne skutki bywają odroczone w czasie.

Oddziaływanie promieni słońca na oczy związane jest z przyspieszeniem procesów starzenia, różnego rodzaju zmianami w tkankach. Skierowanie wzroku prosto na słońce jest bardzo silną ekspozycją oczu na promienie UV, a struktury wewnętrzne oka ludzkiego są bardzo wrażliwe i łatwo absorbują szkodliwe promienie.
Gdy patrzymy bezpośrednio na słońce, to promienie UV wpadają przez transparentną zewnętrzną warstwę oka – rogówkę – i przez otwór źreniczny docierają bezpośrednio do siatkówki.

Co może się stać od patrzenia na słońce?

Patrzenie na słońce, jeśli zdarzyło się sporadycznie, pewnie nie spowoduje całkowitej ślepoty. Ale może dać o sobie znać w inny, być może mniej oczywisty sposób. Zapalenie spojówki może się wcale nie skojarzyć pacjentowi z oddziaływaniem słońca. Inną częstą dolegliwością, która ma związek z wpływem promieni ultrafioletowych na oczy, jest zapalenie rogówki.

Skutkiem patrzenia na słońce może być retinopatia słoneczna – schorzenie polegające na fotochemicznym uszkodzeniu siatkówki i jej najczulszej strefy – plamki żółtej. Nadmierna dawka energii fotonów skutkuje działaniem wolnych rodników tlenowych. Te zaś powodują degradację fotoreceptorów. Są to nieodwracalne szkody.

Czy od patrzenia w słońce psuje się wzrok?

Uszkodzenie wzroku od słońca – kiedy się zdarza?

Jest wiele sytuacji, w których ludzie narażają swój wzrok na poważne uszkodzenie – oczywiście nieświadomie i z braku wiedzy. Szkodliwość działania słońca wobec narządu wzroku należy kojarzyć niekoniecznie z latem i plażą (choć i to ma swój udział). Warto przywołać tu zjawisko ślepoty śnieżnej.

Ciekawostką historyczno-naukową jest problemem uszkodzenia wzroku, z którym zmagali się przed laty badacze dalekiej północy i Arktyki. Udokumentowany w literaturze i sprawozdaniach badawczych relacje wskazują ewidentnie na objawy zapalenia rogówki. Przemierzając przez wiele kilometrów zlodowaciałe i ośnieżone tereny, przy bezchmurnej pogodzie, pionierzy cierpieli z powodu bólu oczu i czasowej utraty wzroku. Mówimy tu o czasach sprzed ponad stu lat, więc braki w profesjonalnym wyposażeniu można usprawiedliwić.

Drugim czynnikiem, który zwiększa ryzyko uszkodzeń wzroku przez promieniowanie UV, jest wysokość. Temat znany jest osobom uprawiającym turystykę wysokogórską, alpinistom i himalaistom. Nawet niezbyt imponujące trasy narciarskie są pod tym względem niebezpieczne, ponieważ pokrywa śnieżna odbija promienie słońce, które padają pod różnymi kątami wprost do oczu. Intensywność UV przybiera w ten sposób na sile. Ale dziś mamy do dyspozycji wysokiej jakości akcesoria. Dzięki dobrym sportowym okularom przeciwsłonecznym możemy bez obaw korzystać z wielu aktywności, bez narażenia się na problemy ze wzrokiem.


Lekarze wskazują, że pacjenci najczęściej trafiają z powodu utraty lub uszkodzenia wzroku przez słońce, z powodu obserwacji zaćmienia słonecznego bez odpowiedniej ochrony. Z medycznych statystyk możemy się dowiedzieć także, że retinopatia słoneczna występuje u osób, które mocno naraziły się na ekspozycję na promienie UV pod wpływem substancji psychoaktywnych.

Jakie objawy może wywołać patrzenie w słońce?

Z powodu patrzenia w słońce mogą bardzo szybko pojawić się mroczki o różnym nasileniu. Często występuje też łzawienie, pogorszenie ostrości widzenia i. Pacjenci, którzy doznali uszkodzeń siatkówki z powodu promieni słonecznych, mają problemy z powodu zniekształceń i metamorfopsji.
Do pozostałych zaburzeń na tle retinopatii słonecznej zaliczamy:

  • światłowstręt
  • pogorszenie zdolności postrzegania barw
  • wrażenie obecności ciała obcego w oku
  • ból głowy i oka
  • mroczek centralny, który upośledza pole widzenia coraz bardziej

Szkodliwość promieni UV może ujawnić się dopiero po dłuższym czasie, nawet po latach, np. w postaci zwyrodnienia plamki żółtej. Narażenie oczu na słońce wiąże się także z większym prawdopodobieństwem rozwoju zaćmy. Innym schorzeniem, będącym konsekwencją patrzenia na słońce, jest skrzydlik.

Wpływ słońca na wzrok – ochrona przed UV to podstawa!

Patrzenie wprost na słońce jest wysoce szkodliwe dla wzroku. Nie wolno tego robić i trzeba ostrzegać przed tym dzieci. A oprócz słów przestrogi, ważne jest zapewnienie starszym i młodszym pociechom, prawdziwej ochrony. Taką zapewnią nam okulary przeciwsłoneczne dla dzieci:



Jednak narażenie oczu poprzez bezpośrednie skierowanie na słońce, nie jest tym samym co przebywanie w nasłonecznionej przestrzeni, np. latem w środku dnia. Umiar i rozsądek wskazany jest w każdym obszarze, dlatego jeśli zaopatrzymy się w dobre okulary przeciwsłoneczne z filtrem – będziemy mogli bez obaw korzystać z przyjemnej pogody.

Uszkodzenia wzroku przez słońce

Koniecznie trzeba pamiętać, że zachmurzone niebo nie chroni nas przed działanie promieni ultrafioletowych. Może się to wydawać złudne, jednak szczególną ostrożność powinniśmy zachować szczególnie podczas podróży w dalsze, ciepłe rejony świata. Blisko równika słońce operuje zupełnie inaczej niż w naszej części świata, zawsze mocniej. Nawet jeśli na niebie są chmury – Ty dla własnego bezpieczeństwa i komfortu, miej przy sobie dobre okulary przeciwsłoneczne, które są najskuteczniejsza barierą dla promieni UV.

 

 

Bibliografia:


J. Taylor, D. Sousa, Solar Retinopathy [w:] The New England Journal of Medicine, Vol. 389 No. 2 July 13, 2023
D. Hutton, Diagnosis and management of solar retinopathy [w:] Ophthalmology Times, March 21, 2024.
D. Porter, J.M. Huffman, What is Photokeratitis — Including Snow Blindness? [w:] American Academy of Ophthalmology, May 16, 2023.
T. Berus, A. Turno-Kręcicka, E. Kwiatkowska, Retinopatia słoneczna [w:] Klinika Oczna 117(4)

 

O AUTORZE
Optyk Paweł Januchowski - Autor wpisu blogowego

Od ponad 30 lat jestem związany z branżą optyczną. Choć droga do tego, by zostać Mistrzem Optyki, była długa, z chęcią uczyłem się jak powstają okulary. Lata pogłębiania wiedzy sprawiły, że teraz każda para oprawek, jaka wychodzi spod mojej ręki spełnia oczekiwania nawet najbardziej wymagających klientów.

Zobacz wpisy autora

Zobacz także:

Błony nasiatkówkowe – jak się objawiają?
26 lipca 2023

Błony nasiatkówkowe – jak się objawiają?

Czytaj dalej
Ubytki w polu widzenia – ważny objaw choroby
22 grudnia 2023

Ubytki w polu widzenia – ważny objaw choroby

Czytaj dalej

DOŁĄCZ DO SUBSRYBENTÓW NEWSLETTERA

Bądź na bieżąco z nowościami, promocjami i trendami okularowymi!

ZWROTY DO 30 dni

ZWROTY DO 30 dni

masz aż 30 dni na decyzję czy chcesz zostawić swoje okulary czy zwrócisz

Gwarancja Satysfakcji

Gwarancja Satysfakcji

jeśli zakup Ci nie odpowiada zwrócimy 100% kosztów przy zakupie okularów, także koszty soczewek okularowych!

Ceny niższe niż w salonie

Ceny niższe niż w salonie

w porównaniu ze średnimi cenami okularów w salonie optycznym zaoszczędzisz nawet do 70%